recente columns      

> COLUMNIST
> STARTPAGINA

Op deze pagina treft u steeds de meest recente column(s) aan.

Voor de columns van de afgelopen twee jaar: Misschien snap ik het wel niet

Concertgebouw
(3 juni 2017)

Het is al weer heel wat jaren geleden. Het plaatselijk mannenkoor
voerde een operette uit. Daartoe waren ook de vrouwen van harte
uitgenodigd mee te zingen, en zo ontstond een groot gemengd koor.
Je zou zeggen, houen zo, maar het bleek dat de vrouwen het best
leuk vonden voor een keer, maar het hoefde niet structureel te
worden. Ik mocht de zaak op piano begeleiden. Voor de gelegenheid
was het dorpshuis (het heette Vita Nova, en het was oorspronkelijk
een gereformeerd verenigingsgebouw, reden waarom niet-
gereformeerden er niet heel graag kwamen, maar dit terzijde)
omgetoverd tot een theaterzaal compleet met extra belichting. De
standaard lampen in de vloer van het podium en aan de bovenrand
waren niet genoeg. De elektricien van het dorp had aan een
plafondbalk met een lijmklem een gigantische schijnwerper
gemonteerd. Ik zat er met de piano recht onder en maakte me zorgen
of de klem het zou houden.
Ik moest er aan denken toen ik het verhaal las van een Technofeest,
wat dat dan ook zijn mag, dat plaatsvond in het Amsterdamse
Concertgebouw. Het schijnt dat ze daar wel vaker van dat soort
feesten houden. Je zou denken dat in zo’n zaal dan ook techniek
genoeg aanwezig is, maar dat was blijkbaar niet het geval, want aan
het plafond waren allemaal extra lampen, lasers, geluidsapparatuur
en discoballen opgehangen. Door het geweld van de bonkende
muziek en misschien ook wel het gewicht van al die apparatuur
kwamen er vervolgens stukken stucwerk naar beneden. Het feest is
daarna gestaakt. Ik vroeg me af hoe men in Amsterdam zou reageren
als dat stucwerk niet vanwege de geluidstrillingen maar vanwege
aardtrillingen zou hebben losgelaten.
Ik kom niet vaak op technofeesten, wat zeg ik, ik kom er nooit. Ook
zelden bij popconcerten. Een enkele keer, als mijn ouwe idolen van
Focus op het podium staan. Ik had het er hier al eens vaker over. Het
valt me dan altijd op hoe ontzettend hard het allemaal gaat. Nou heb
ik niks tegen stevig klinkende muziek. We zijn onlangs verhuisd naar
een plekje waar de buren op een paar honderd meter afstand wonen,
en ik ontdek nu pas wat voor een heerlijk pittige versterkerinstallatie
we in huis hebben!
Maar bij zo’n popconcert is het gewoon niet prettig meer. Maar het
moet wel zo hard omdat het publiek dat naar het concert komt vooral
gewoon door wil kunnen praten tijdens de muziek. Ik vind dat vreemd.
Als een soort actie-reactie wordt de muziek dan ook nog steeds weer
harder en gaat het praten ook steeds harder. Mensen staan door de
muziek heen te schreeuwen. Wat doe je daar dan, vraag ik me af.
The Beatles zijn ooit gestopt met live optredens omdat ze vanwege
het gegil van de fans elkaar niet meer konden horen. De techniek was
nog niet zover dat ze over dat gegil heen konden komen. En in ear
monitoring bestond natuurlijk ook nog niet. Ze maakten daarna nog
wel platen en ik heb me laten vertellen dat dat, met Sergeant Pepper’s
Lonely Hearts Club voorop, de mooiste zijn geworden.
Bij onze operette bleef de schijnwerper mooi hangen. Op den duur
was ik hem zelfs helemaal vergeten. En er kwam ook geen stucwerk
naar beneden. Van aardbevingen hadden we in die tijd nog nooit
gehoord.
Als het Concertgebouworkest speelt laat er ook nooit stucwerk los. Zij
spelen, ook als ze voluit gaan, niet zo idioot hard. Dat hoeft ook niet
want de mensen luisteren. Alsof het een concert is!

Piano
(10 juni 2017)

Toen ik ooit in de organisatie van de muziekschool werkte had ik een
kantoorruimte samen met een collega van een andere afdeling. Zij
ging over de beeldende kunst, ik bemoeide me met de muziek.
Over beeldende kunst gesproken: ik zag een berichtje op teletekst dat
een medewerker van museum De Hallen in Haarlem een
muurtekening van een kunstenaar had overgeschilderd, omdat hij die
voor een vlek aanzag. Het museum geeft toe dat een werk is
beschadigd, maar wil niet zeggen wie de muurtekening had gemaakt.
Ze wilden het voorval eigenlijk helemaal niet melden, maar het lekte
uit doordat een lid van de vereniging van vrienden van het museum
een krant inlichtte.
Ik moet daar altijd om lachen. Het is ook lastig, beeldende kunst. Wat
is kunst, zeg het maar…
Terug naar de muziekschool en mijn collega. Hoewel we vaak samen
een sigaar op staken, iets dat in die tijd nog gewoon kon achter je
bureau, vond ze het niet zo inspirerend om tegenover mij te zitten, en
ze vroeg, en kreeg, een eigen kamer. Ik had er nooit een punt van
gemaakt maar het gevoel was wel enigszins wederzijds. Ze handelde
nogal wat zaken telefonisch af en in die tijd waren die apparaten nog
met snoeren aan stopcontacten verbonden. Haar tempo van
afhandelen lag ook niet erg hoog, en zo voerde ze, zittend tegenover
mij, ellenlange gesprekken. Ik vond het dus ook niet erg dat ze
verhuisde. Ikzelf kreeg daardoor veel meer ruimte en daar maakte ik
dankbaar gebruik van door er een van de vele piano’s die de
muziekschool rijk was neer te zetten. Tevens kon ik nu ook de paar
keyboardlessen die ik nog gaf in mijn eigen kamer organiseren.
Hoewel het voor een muzikant logisch lijkt vond een bezoeker het
maar vreemd dat ik een piano op mijn kamer had staan. “Speel je
daar wel eens op?” vroeg hij me verbaasd, “daar heb je toch helemaal
geen tijd voor!” Die tijd had ik best, en ik moest ook nogal eens iets
maken voor het werk, een lied voor een afscheid, een begeleiding
voor een voorspeelavond, een tekst voor een nieuwjaarsreceptie, of
wat dan ook, dus dan zat ik beroepshalve te pingelen!
Deze week is het de heer Baudet gelukt om zijn vleugel te doen
verhuizen naar zijn werkkamer in het Parlement. Ik las het in een klein
stukje in de krant. Ik vind het verbazingwekkend. Ik kan me best
voorstellen dat het hem inspireert om af en toe in de toetsen te
grijpen, maar hoe moet dat nu thuis dan? Of woont hij op een flat
waar hij alleen maar met een koptelefoon op zijn digitale piano kan
spelen? Dat kan ik me eerlijk gezegd niet voorstellen. Of zou hij twee
vleugels hebben?
En je vraagt je natuurlijk ook af of je als parlementariër, fractieleider
van een partij met twee zetels, überhaupt tijd hebt om ooit een
Mozartsonate of een preludium van Bach te spelen tussen de
dossiers door. En daarnaast: hoe zou dat zijn voor collega’s, van heel
andere partijen, die in een kamer ernaast zich zitten voor te bereiden
op een zwaar debat?
Er stond ook nog bij dat hij de verhuizing, a raison van ruim
zevenhonderd euro, helemaal zelf had bekostigd. Ja, natuurlijk, denk
ik dan, wie zou daar anders voor hebben moeten opdraaien? Wij, de
belastingbetaler?
Ik ben trouwens wel heel benieuwd hoe lang het duurt voordat
fractiegenoot Theo Hiddema om een eigen kamer gaat vragen!

Koppen
(17 juni 2017)

Elke week stuur ik een column naar de kerkbode. Dat is soms nog
een hele organisatie met internetproviders die mail, afkomstig van
andere internetproviders, als spam beschouwen, en die dan niet in de
map met spam plaatsen, maar voor het gemak maar helemaal niet
doorlaten. Ik krijg dan een telefoontje van de hoofdredacteur met de
vraag waar mijn column blijft. Ik zag mezelf al, misschien wat
stereotiep, op de fiets, in storm en regen op weg naar het huis van die
hoofdredacteur, om een USB-stickje met mijn verhaal in te leveren.
En dat is dan best nog wel modern, denkend aan tijden, nog niet eens
zo lang geleden, dat ik teksten uittypte en per post verstuurde, waarop
iemand anders ze nog weer moest overtypen om ze in de krant te
kunnen zetten. Gelukkig kon ik via een privé-mailadres van een
andere redacteur mijn verhaal wel kwijt. Anders zou hier een hele
kolom leegte hebben gestaan…
Het ging over een piano, op mijn kantoor, en op de kamer van Thierry
Baudet. Boven de column stond, logisch, piano.
Al schrijvend bedenk ik meestal de titel. Dat is soms lastig. Want als ik
associërend een heel andere kant uitga dan ik dacht, verandert die
titel nogal eens, waarbij ook nog een criterium is dat ik niet een
eventuele clou al in de kop wil verraden natuurlijk.
Ik begrijp dat het soms heel anders gaat. Het gebeurt vaak dat de
eindredacteur bepaalt wat er boven een stuk komt te staan. Mij
overkomt het als lezer dan nogal eens dat ik nieuwsgierig aan een
verhaal begin, maar er gaandeweg achter kom dat de kop de lading
niet dekt. Die kop was alleen maar bedoeld om mij te verlokken om
het stuk toch vooral te lezen.
Ook zijn koppen vaak wat dubbelzinnig, om een glimlach op te
roepen.
Afgelopen week was er groot nieuws. De mens is bijna twee keer
ouder dan gedacht. Er schijnt een archeologische vondst gedaan te
zijn van menselijke fossielen waaruit blijkt dat onze soort al 300.000
jaar geleden op de aarde rondliep, en hij deed dat in het gebied dat nu
Marokko heet. De wetenschap ging er van uit dat we nog maar
150.000 jaar bestonden, en dat in die tijd de menselijke soort zich
ergens in Oost-Afrika aan het ontwikkelen was.
Op de lagere school leerden we dat Adam en Eva 4000 jaar voor
Christus leefden. De ook toen al bekende verhalen over oudere
fossielen werden simpel verklaard. Toen God in zes dagen de aarde
schiep heeft hij direct in zijn compositie fossielen en andere
aanwijzingen voor oudere leefgemeenschappen opgenomen. Je zou
het, een beetje oneerbiedig, een soort retro-schepping kunnen
noemen, net zoals we tegenwoordig huizen bouwen die moeten lijken
op de stijl uit de jaren 30. Alsof ze tachtig jaar ouder zijn dan ze echt
zijn. De Schepper stopte fossielen in de grond om ons op het
verkeerde been te zetten! Humor in de Bijbel noemde Okke Jager dat.
Je hoeft die huizen ook niet eens zo heel goed te bekijken om te zien
dat het geen huizen uit de jaren dertig zijn!
Terug naar de titel van dit verhaal. Koppen. De schrijver van het
artikel over die homo sapiens van 300.000 jaar oud is uiteraard niet zo
van de Schepping in zes dagen, en van het Paradijs en de Hof van
Eden. Maar de kop boven zijn artikel was wel ‘Lag de hof van Eden in
Marokko?’ Had hij vast niet zelf bedacht.

Writer's block
(24 juni 2017
)

“Hoe krijg je het toch voor elkaar, elke week weer een verhaal!”  
Zo af en toe spreekt een lezer van de kerkbode me aan op de
columns die hier verschijnen. Ik weet dan nooit goed wat ik moet
zeggen. Als ik zou bevestigen dat ik het zelf ook inderdaad een
prestatie van jewelste vind om steeds maar weer een afgewogen tekst
te leveren, zou dat behoorlijk eigenwijs overkomen. Maar als ik zou
zeggen dat het niet zo’n probleem is, “het valt wel mee, er gebeurt
genoeg in de wereld,” zou dat ook niet waar zijn. Het is soms
worstelen!
Het gebeurt nogal eens, nu ook, op zaterdag 17 juni, dat ik, piekerend
over een onderwerp, er eigenlijk niet uitkom. Ik heb wel een paar
ideeën, maar daarmee heb ik nog geen column. Je zou het een
writer’s block kunnen noemen.
Zo zou ik het kunnen hebben over de kabinetsformatie, en de
blokkade die D66 opwerpt tegen de ChristenUnie omdat Segers niet
staat te juichen bij sommige dromen van Pechtold. Maar daar heb ik
het een paar weken geleden ook al over gehad. Ik heb toen niet
genoemd dat ik bij de discussie over een vrijwillig levenseinde altijd
moet denken aan die grap over de Vereniging voor Vrijwillige
Euthanasie. De club kampte met een dalend ledental. Men maakte
zich daar ernstige zorgen over, terwijl ik me juist afvroeg of dat nou
niet precies het doel was waarnaar men streefde!
Ik zou het ook (weer) over Jesse Klaver kunnen hebben die sterk de
indruk wekt zijn hand te overspelen. Vluchtelingen, klimaat, en het
verband daartussen. En wat is de rol van Buma, en van Rutte?
Vorige week sprak ik over de ontdekking dat de mens een paar
honderdduizend jaar ouder is dan we dachten. En ik kwam bij de
Schepping terecht, in zes dagen. Dan moet ik altijd aan mijn eigen vak
denken, de muziek. Wat is het geval: Als muzikant heb je te maken
met stemmingen. Voor niet-ingewijden is het een ingewikkeld verhaal.
Het probleem is, met name voor toetsinstrumenten, dat we altijd
compromissen moeten sluiten. Je kunt je orgel niet honderd procent
zuiver stemmen. Je moet altijd kiezen: Noem ik de toets tussen de D
en de E een Dis (als verhoging van de D) of een Es (als verlaging van
de E). En afhankelijk van die keuze kun je hem ook alleen maar als
Dis of als Es gebruiken. In drie mollen spelen lukt dus niet als je er
een Dis gemaakt hebt. Maar de toonsoort E-mineur wordt weer een
probleem als je voor de Es had gekozen. In de muziekgeschiedenis
zijn er allerlei oplossingen bedacht en de meest verregaande, en ook
tegenwoordig het meest toegepast, is de gelijkzwevende stemming.
Alles is een heel klein beetje onzuiver, ‘vals’ kun je ook zeggen, en de
Es en de Dis klinken hetzelfde. Maar we zijn er aan gewend.
Het is, zoals gezegd, een compromis, en ik hoor mijn orgelleraar nog
verzuchten dat het misschien toch wat praktischer was geweest als
Onze Lieve Heer wat meer tijd in de Schepping had gestoken: Dan
hadden we niet met zo’n slordigheid in de principes van de muziek
gezeten…
De kabinetsformatie duurt maar voort. Een regeerakkoord kan alleen
maar bestaan uit een grote opsomming van compromissen. Iedereen
moet overal water bij de wijn doen. Het kan niet anders. En dan is het
alleen maar logisch dat het allemaal zo lang duurt.
En daarmee is deze kolom toch weer vol.

Complementeren
(1 juli 2017
)

Toen ik theologie studeerde deed ik dat in deeltijd. Eén dag in de
week colleges volgen en verder de tijd verdelen tussen werken en
studeren. Die afwisseling werkte heel goed. Er ontstond een soort
balans. Ervaringen uit beide levens vulden elkaar aan.
Alle studenten waren al wat op leeftijd. Vroeger had je het dan over
een late roeping. Je kunt het ook wat nuchterder bekijken: Het was er
gewoon niet eerder van gekomen… Van een medestudent, die nóg
ouder was dan ik, werd door zijn volwassen zonen gezegd dat hij
studeerde voor emeritus-predikant!
In die tijd, een jaar of twintig geleden, slaagde een dochter van goeie
kennissen van ons voor haar Vwo-diploma. Ze dacht er sterk over om
theologie te gaan studeren, maar had zo haar twijfels, want dominee
worden in de kerk waar ze lid van was zat er niet in. De vrouw was
daar nog niet welkom in het ambt. Ze was vrijgemaakt, en ze had ook
niet de neiging naar een andere kerk te switchen waar ze wel toegang
tot de kansel zou krijgen. Ik vertelde haar hoe mooi de studie was, en
dat het alleen daarom al de moeite was om er toch aan te beginnen.
Ik voorspelde haar dat, tegen de tijd dat ze klaar zou zijn, na een jaar
of vijf, ook vrijgemaakten vrouwelijke voorgangers zouden hebben.
Ze is een andere weg ingeslagen, ik heb haar uit het oog verloren, en
gelukkig maar, anders zou ze me er fijntjes op hebben kunnen wijzen
dat ik er wel even naast zat met die vijf jaar… Pas sinds vorige week
is de kogel door de kerk, en is besloten dat de vrouw ook acceptabel
is als voorganger.
Men baseerde zich altijd op Paulus. Die vond dat de vrouw dient te
zwijgen in de gemeente. En ook thuis, als ze al eens iets te berde
wilde brengen, was het beter om eerst manlief maar even te vragen!
In de gereformeerde en hervormde kerk is het inmiddels een jaar of
vijftig mogelijk voor de vrouw iets anders te doen dan koffie schenken
en schoonmaken. Eerst zag je hier en daar een diaken verschijnen,
later ouderlingen en op den duur ook voorgangers. Een zusje van dat
vrijgemaakte meisje was een keer met ons mee naar de kerk. Toen
de dienst al een tijdje aan de gang was vroeg ze zachtjes wanneer het
nou echt ging beginnen. Zolang op de preekstoel een vrouw aan het
woord was kon er in haar beleving nog niet van een serieuze
kerkdienst sprake zijn…
Ook in de Evangelische wereld komt de vrouw aan het Woord. In
2018 zal met Pinksteren in Biddinghuizens Opwekkingconferentie
voor het eerst een vrouwelijke voorganger spreken! In de 47 jaren dat
het weekend wordt georganiseerd was dat nog nooit gebeurd. Mijn
dagblad wijdt er een paginagroot artikel aan. En het gaat over het
principe van de vrouw die een man tot hulpe moet zijn (Gera citeert
het graag als ze vindt dat ik haar advies nodig heb!) en over de
spanning die het geeft als je op je werk wel een vrouw als baas kunt
treffen maar in de kerk vervolgens hoort dat een vrouw niet in de wieg
gelegd is om leiding te geven.
Allemaal mooie overwegingen. “Binnen de evangelische beweging is
het ‘complimentarisme’ al enige tijd populair,” lees ik, “mannen en
vrouwen zijn gelijkwaardig!”
Dan hoop ik maar dat die complimenten wel over en weer gaan. Pas
dan vullen ze elkaar echt aan! 

Met den Bijbel
(8 juli 2017
)

Ooit zat ik op de lagere school in Bruinisse. Dat was de School met de
Bijbel, waarschijnlijk zelfs met ‘den’ Bijbel. Je had ook scholen met op
de gevel ‘Chr.Nat.School’. Ik wist nooit wat dat betekende. Als
kinderen hadden we geen idee van de Vereniging voor Christelijk
Nationaal Onderwijs, de schoolstrijd, of Abraham Kuyper of de ARP,
die o.a. opgericht was vanwege de wens naar gelijkstelling van
openbaar en christelijk onderwijs.
In die tijd was Staphorst, logisch voor een jongen die op Schouwen
Duiveland woont, ver weg. Je hoorde de naam vooral als het over
klederdracht ging. En ik kan me ook herinneren dat hij langs kwam in
de term ‘Staphorster kruising’. Dat bleek een kruising te zijn waarbij
een tweebaansweg even door middel van een vluchtheuvel
(interessante naam overigens) in tweeën werd gesplitst zodat je
veiliger en gemakkelijker linksaf kon slaan.
En de naam werd ook gebruikt voor een bepaald soort
kabinetssamenstelling. De ‘Staphorster variant’ was aan de orde als
SGP en GPV, (beide ooit opgericht uit onvrede met het beleid van de
ARP) later ook de RPF (een alternatief voor niet-vrijgemaakte GPV
stemmers) en tegenwoordig de ChristenUnie (een fusie van voormalig
gesplitsten…) als mogelijke partners in beeld kwamen.
Nu Groen Links wegens een principiële ondergrens niet meer mee
doet, en Asscher persisteert in zijn weigering, is de ChristenUnie weer
welkom. Nou ja, welkom, er was wel een ophelderingsetentje met D66
voor nodig, want de heer Pechtold had op weinig fijnzinnige wijze te
kennen gegeven dat de ChristenUnie voor hem niet in beeld was,
ervan uitgaande dat het met Groen Links uiteindelijk toch wel zou
lukken. Zoiets heet je hand overspelen. Wat dat betreft passen Klaver
en Pechtold wel bij elkaar.
Kennelijk had het etentje het juiste effect, (hoewel op de foto ervan die
ik in de krant zag de heren van D66 aan een biertje zaten, en Segers
en mevrouw Schouten op een droogje,) want men zit nu weer echt
met elkaar aan tafel. Je kunt je niet voorstellen dat het goed gaat. Wat
voor D66 kroonjuwelen zijn is voor ChristenUnie zo geen breekpunt
dan toch op zijn minst een principiële ondergrens…
Er was weer een debat. Sinds onze verhuizing uit Delfzijl hebben we
geen televisie-aansluiting meer, dus ik kan er alleen via de computer
naar kijken, hetgeen me, met mijn mobiele hotspot, allemaal
gigabytes kost, reden waarom ik lang niet alles volg. Trouwens ook
een verademing om te ervaren hoe het leven zonder televisie kan zijn.
Het meest opwindende wat er in en om huize Steketee deze week
gebeurde was dat de koeien van de ene naar de andere wei bleken te
zijn overgeplaatst, verweid zogezegd, maar ik dwaal af…
Er waren weer van die stekeligheden over en weer, en juist de
mensen die niet mee willen doen hebben het meeste commentaar.
Van die stuurlui aan de wal, zou je kunnen zeggen. Iemand die vier
jaar minister was, en nu opeens dreigt met aftreden als de
lerarensalarissen niet verhoogd worden. Maar hoe kan je als
demissionair minister aftreden? Dat heb je toch al gedaan?
Kortom, hoewel politiek over ernstige zaken gaat gedraagt men zich
alsof het een soort spel is…
De term ‘Staphorster variant’ is nog niet gevallen, maar Asscher
noemde het kabinet waar nu aan gewerkt wordt wel spottend ‘Rechts
met de Bijbel’. Toch frappant dat zo’n typering niet werd gebruikt toen
van de christelijke partijen alleen het CDA aan tafel zat. Dat geeft toch
te denken…

Ringleiding
(15 juli 2017
)

De ledenadministratie van de kerk werd lang geleden georganiseerd
met kaartenbakken waarin voor elk lid een kaart zat waarop zijn
gegevens stonden. Uiteraard gaat dat tegenwoordig digitaal. Uit die
kaartenbakkentijd herinner ik me een verhaal van een kerk die zijn
leden had verdeeld over twee bakken. In de ene zaten de kaarten van
de meelevende kerkleden, in de andere die van de mensen die wel
ooit gedoopt waren maar er verder niet zo veel meer aan deden. Dat
had te maken met de verplichte afdracht aan de landelijke kerk. Per
lid diende een bepaald bedrag overgemaakt te worden, en de
administrateur vond het zonde om dat geld af te dragen als het ging
om iemand die zelf nul komma nul aan de kerk betaalde. In veel
gevallen kende hij de desbetreffende persoon ook niet eens.
Bij de hervormden had je, anders dan bij ons in de gereformeerde
kerk, naast belijdende leden (die heetten daar lidmaten) en doopleden
ook geboorteleden. Dat waren de kinderen van doopleden die zelf,
vanwege het feit dat pa en ma niet meer zo betrokken waren, niet
gedoopt waren. Ik weet trouwens niet hoe de kinderen van
geboorteleden werden aangeduid…
Ook in de burgerlijke gemeente stond je vroeger op een kaart in een
kaartenbak. Als je je rijbewijs had gehaald of een paspoort wilde, had
je een uittreksel daaruit nodig en dan had je vaak het misverstand dat
je om een uittreksel uit het Bevolkingsregister vroeg en de man of
vrouw achter de balie je dan fijntjes liet weten dat je waarschijnlijk het
Geboorteregister bedoelde. Of andersom. Want dat waren twee heel
verschillende dingen. Ook dat gaat tegenwoordig natuurlijk allemaal
digitaal. Zo kon ik een tijdje terug op die manier voor ons beiden een
‘uittreksel persoonsgegevens’ aanvragen. We hoefden de deur er niet
voor uit. Wel kregen we, nog voordat we dat uittreksel in huis hadden,
al de onvermijdelijke enquête toegestuurd met de vraag hoe ons
contact met de gemeente ons was bevallen. Dat wordt ook een plaag
zo langzamerhand. Gisterenavond waren we uit eten, en toen we
thuis kwamen was er al een mail binnengekomen met de vraag naar
een recensie.
Terug naar de kerkledenadministratie. Het is al weer een aantal jaren
geleden dat er opwinding was over een vele miljoenen verslindend
ledenadministratiesysteem van de PKN, die weer gevolgd werd door
de commotie over de, ook weer miljoenen kostende oplossing die
voor het probleem leek te worden gevonden. We horen er niet veel
meer over, dus het zal wel gelukt zijn.
Hoewel we in Nederland er een strikte scheiding van Kerk en Staat op
na houden gaat het ook bij de burgerlijke ledenadministratie mis.
Minister Plasterk meldde de Tweede Kamer dat de modernisering van
het Bevolkingsregister, dat eerst de Gemeentelijke Basisadministratie
(GBA) ging heten en daarna weer werd veranderd in Basisregistratie
Personen (BRP), tientallen miljoenen meer gaat kosten dan ooit werd
begroot.
Ik begrijp dat zo’n kaartenbak, zowel bij de kerk als bij de staat, niet
meer werkt. De tijden veranderen. Maar dat zulke moderniseringen
altijd en overal zo uit de hand lopen lijkt langzamerhand meer regel
dan uitzondering.
In de kerk waar ik ooit orgelles had moest het wel goed gaan met de
organisatie, zo dacht ik. Het bestuur hield daar de zaak nauwlettend in
de gaten, de vinger voortdurend aan de pols. Elke keer als ik daar met
mijn orgelboeken de hal binnenliep viel mijn blik weer op dat
opvallende bordje: Ringleiding aanwezig.

> COLUMNIST
> STARTPAGINA


De nieuwste column :

> COLUMNIST
> STARTPAGINA

Kerkscheuringen
(22 juli 2017
)

Het is een oude grap: “Eén Nederlander, een geloof; twee
Nederlanders, een kerk; drie Nederlanders, een kerkscheuring”. We
herdenken dit jaar 500 jaar hervorming. Je zou ook kunnen zeggen
dat 500 jaar geleden een begin is gemaakt met een eindeloze reeks
van discussies en kerkscheuringen, te beginnen met Gomarus en
Arminius. Sinds De Cock zijn er helemaal veel splitsingen en
scheuringen geweest, soms weer gevolgd door een samengaan van
kerken die beide afkomstig waren uit één hoofdstroming, en
vervolgens om andere redenen weer splitsten.
In mijn jeugd zag ik kerken groeien. Niet de onze, de gewone
gereformeerde kerk. Die werd steeds kleiner. Galerijen werden
gesloten, tot groot ongenoegen van de mensen die daar altijd zaten,
en dan soms kwaad naar een andere kerk gingen, waardoor het
proces nog weer versneld werd…
De kerk die wel groeide was de Gereformeerde Gemeente.
Oneerbiedig zeiden wij dat dat logisch was: zij maakten al die nieuwe
leden immers zelf! Gezinnen met vier kinderen, zoals het onze, zag je
niet veel. Tien nakomelingen was geen uitzondering. Het kerkgebouw
werd verschillende keren uitgebreid, wat je goed kon zien aan het
verschil in metselwerk, net zoals je aan Groninger kerken kunt zien
hoe daar in de loop der eeuwen veranderingen zijn aangebracht.
Alleen gebeurden die uitbreidingen die ik meemaakte in een
tijdsbestek van een jaar of tien. De laatste keer ging men wel héél
rigoureus te werk: alles werd gesloopt en er werd een heel nieuw
gebouw neergezet. En misschien waren ze het vergeten, of de kosten
vielen tegen, maar toen de kerk klaar was, was er geen geld meer
voor een orgel. Tot op de dag van vandaag zingen ze er bij een
elektronisch orgel. Toen de kerk in gebruik werd genomen waren, op
een doordeweekse dag, ook de metselaars en timmerlieden welkom.
Voorafgaande aan de bijeenkomst speelde de organist variaties op
Psalm 79: getrouwe God, de heidenen zijn gekomen…
In Yerseke gaat de Gereformeerde Gemeente ook een nieuw gebouw
neerzetten. Het was landelijk nieuws. Het wordt de grootste
protestantse kerk, qua  oppervlakte. Het aantal zitplaatsen blijft
beperkt tot 2000. Hier en daar staan nog grotere godshuizen, ook
allemaal in de hoek van de zware gereformeerden. Er is nogal wat
weerstand. De kerk komt naast een natuurgebied, er komen 350
parkeerplaatsen, en men vreest voor verkeersoverlast. De
gemeenteraad, waarin 7 mannenbroeders van de SGP, stemde met
een nipte meerderheid voor het plan. Ik hoop wel dat in de begroting
van 13 miljoen ook een orgel is meegenomen!
Een tijdje terug schreef ik over mijn vrijgemaakte buurmeisje dat
theologie wilde  studeren maar dat niet deed omdat ze toch geen
dominee zou kunnen worden in haar kerk. Ik voorspelde haar dat het
niet lang meer zou duren, maar het werd toch langer dan ik dacht.
Pas onlangs besloot de Vrijgemaakte Synode dat vrouwen (“per
direct”) mogen voorgaan als predikant. Ik vraag me dan af of er
vrijgemaakte meisjes zijn die wél theologie studeerden en kennelijk in
de wachtkamer zitten…
Nu blijkt dat niet heel Vrijgemaakt Nederland daar blij mee is. In
Bedum is verzet. Ook dit is landelijk nieuws! Een nieuwe
kerkscheuring dreigt, en dat terwijl de synode ook de wens had
uitgesproken de vorige scheuring, waaruit de Nederlands
Gereformeerden waren voortgekomen, ongedaan te maken!
Het ziet er nog niet naar uit dat bij de Gereformeerde Gemeente een
vrouw binnenkort op de kansel zal mogen klimmen. Gelukkig maar,
anders zou die nieuwe kerk in Yerseke al weer snel veel  te groot zijn!

Kees Steketee

> COLUMNIST
> STARTPAGINA